Η πλατφόρμα του εξωδικαστικού μηχανισμού ρύθμισης οφειλών του ν. 4738/2020 ξεκίνησε τη λειτουργία της την 1η.6.2021 και έχει διανύσει έκτοτε σημαντική πορεία. Άλλωστε, η σχετική διαδικασία προβάλλεται ως το πλέον βασικό νομοθέτημα στο πλαίσιο αντιμετώπισης της αφερεγγυότητας φυσικών προσώπων και επιχειρήσεων.
Με το νόμο 5024/2023, αλλά και οι σε συνέχεια αυτού εκδοθείσες υπ’ αριθμ. 40953 και 40992 υπουργικές αποφάσεις, επήλθαν σημαντικές αλλαγές στη διαδικασία του εξωδικαστικού μηχανισμού. Συγκεκριμένα :
1. Θεσμοθετήθηκε υποχρέωση των χρηματοδοτικών φορέων, αλλά και του οφειλέτη, να αιτιολογούν τη μη συναίνεσή τους στην πρόταση ρύθμισης που προκύπτει από το υπολογιστικό εργαλείο. Το κείμενο της αιτιολόγησης δεν θα είναι ελεύθερο, αλλά, αντίθετα, θα υπάρχουν για τους χρηματοδοτικούς φορείς προδιατυπωμένες αιτιολογίες που έχουν τύχει επεξεργασίας από την Ελληνική Ένωση Τραπεζών και από την Ένωση Εταιρειών Διαχείρισης Απαιτήσεων από Δάνεια και Πιστώσεις. Αποτελεί σημαντική αλλαγή, διότι ο οφειλέτης, στην περίπτωση που η αιτιολογία της απόρριψης δεν είναι «πειστική», θα μπορεί σε τυχόν μελλοντικό δικαστικό αγώνα να επικαλεστεί την καταχρηστική συμπεριφορά του πιστωτή του. Πράγματι, η πρόταση που θα εξάγεται από το υπολογιστικό εργαλείο, το οποίο έχει λάβει υπόψη του τόσο τα εισοδήματα του οφειλέτη, όσο και την αξία της περιουσίας του, προκειμένου να προσδιορίσει την ικανότητα αποπληρωμής του, αλλά και τα ποσά ανάκτησης κάθε πιστωτή, αποτελεί αναμφισβήτητα έναν ενδείκτη για μία λύση κατάλληλη και βιώσιμη.
2 Θεσμοθετήθηκε μείωση του επιτοκίου για τις ρυθμίσεις με τους δημόσιους φορείς (Δημόσιο και Φορείς Κοινωνικής Ασφάλισης – στο εξής Φ.Κ.Α.) από κυμαινόμενο Euribor τριμήνου + 5% που ήταν μέχρι σήμερα σε σταθερό επιτόκιο 3%. Η μείωση είναι σημαντική, ιδίως αν λάβουμε υπόψη μας ότι σήμερα το Euribor τριμήνου έχει ξεπεράσει πλέον το 3% (με ανοδική, μάλιστα, τάση), ήτοι συνολικά το επιτόκιο των ρυθμίσεων για Δημόσιο και Φ.Κ.Α. θα ξεπερνούσε το 8%. Επίσης σημαντικό είναι ότι η εν λόγω μείωση του επιτοκίου θα καταλαμβάνει και ρυθμίσεις που έχουν ήδη υλοποιηθεί, με αποτέλεσμα τη σημαντική μείωση των τόκων που καλούνται να καταβάλλουν οι οφειλέτες
3.Ο οφειλέτης θα έχει περαιτέρω πλέον τη δυνατότητα να ζητήσει, με την αίτηση υπαγωγής του στον εξωδικαστικό μηχανισμό ρύθμισης οφειλών, να διατηρηθεί ακέραιη τυχόν ενήμερη ή ήδη ρυθμισμένη οφειλή του προς χρηματοδοτικό φορέα και να ρυθμιστούν μόνον οι λοιπές οφειλές του έναντι λοιπών χρηματοδοτικών ή δημόσιων φορέων. Ωστόσο, όπως ειδικότερα αναφέρεται στον νόμο, θα πρέπει οι δόσεις του συνόλου των ενήμερων ή ρυθμισμένων οφειλών του αιτούντος να μην αποκλίνουν σε ποσοστό μεγαλύτερο από το 15% από τη δόση που προκύπτει για τις ίδιες οφειλές βάσει του υπολογιστικού εργαλείου.
4.Θεσμοθετήθηκε η έκπτωση στο σύνολο των ανεξόφλητων τόκων καταβολής της ρύθμισης έναντι των δημόσιων φορέων, που χορηγείται σε περίπτωση ολικής προεξόφλησης της ρύθμισης. Έστω, δηλαδή, ότι ένας οφειλέτης ρυθμίζει μέσω του εξωδικαστικού μηχανισμού τις οφειλές του προς το Δημόσιο σε βάθος 20 ετών. Σε περίπτωση που στο πέμπτο έτος κατορθώσει να συγκεντρώσει το εναπομένον ποσό του κεφαλαίου της ρύθμισης και προχωρήσει σε προεξόφληση, τότε απαλλάσσεται από τους τόκους των 15 ετών που απέμεναν.
5.Δίνεται η δυνατότητα ρύθμιση οφειλών υπέρ τρίτων που βεβαιώνονται και εισπράττονται από το Δημόσιο, όπως λ.χ. οι οφειλές έναντι των Δήμων. Παρέχεται, μάλιστα, η δυνατότητα σε οφειλέτες που έχουν ολοκληρώσει τη διαδικασία του εξωδικαστικού να υποβάλουν νέα αίτηση εντός προθεσμίας δύο μηνών από την έναρξη ισχύος του νόμου, προκειμένου να ρυθμίσουν οφειλές υπέρ τρίτων ή και οφειλές έναντι του Δημοσίου και των Φ.Κ.Α. που βεβαιώθηκαν μέχρι την υποβολή της αίτησης.
6.Καταργήθηκε η εξαίρεση κατά την οποία δεν μπορούσε να υποβάλει αίτηση στον εξωδικαστικό μηχανισμό ρύθμισης οφειλών του ν. 4738/2020 πρόσωπο, εφόσον το 90% των οφειλών του συγκεντρώνονταν σε έναν μόνον χρηματοδοτικό φορέα. Πλέον, δηλαδή, μπορεί κάποιος να υποβάλει αίτηση υπαγωγής στον εξωδικαστικό μηχανισμό ακόμη και εάν οφείλει σε μία μόνον τράπεζα, αρκεί το ποσό της οφειλής να υπερβαίνει το ποσό των 10.000 ευρώ. Αυτό, δηλαδή, που ήδη ίσχυε σε σχέση με οφειλές προς το Δημόσιο και τους Φ.Κ.Α., επεκτείνεται πλέον και αναφορικά με τους χρηματοδοτικούς φορείς.
7.Ορίζεται πλέον ρητά ότι σε περίπτωση απόρριψης της αίτησης του οφειλέτη από τους χρηματοδοτικούς φορείς ακολουθεί υποχρεωτικά η διμερής διαδικασία για τη ρύθμιση των οφειλών έναντι του Δημοσίου και του ΕΦΚΑ. Με την παλιότερη διάταξη, η διμερής διαδικασία ακολουθούσε μόνον στην περίπτωση μη εμπρόθεσμης υποβολής πρότασης από τους πιστωτές.
Το γραφείο μας αναλαμβάνει να φέρει σε πέρας αιτήσεις εξωδικαστικού συμβιβασμού, αναζητώντας βιώσιμες λύσεις για ιδιώτες και επιχειρηματίες.